THƯ VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Bản triều quốc quận kiến trí đồ thuyết (本朝國郡建置圖說) do Hiyama Yoshichika biên soạn, được Suharaya Mohē xuất bản tại Edo năm 1823, niên hiệu Bunsei 6. Đây là tập bản đồ lịch sử trình bày quá trình hình thành và biến đổi của các đơn vị quốc, quận trong lịch sử Nhật Bản.

Nội dung tài liệu khái quát sự thay đổi của hệ thống quốc, quận từ thời Thiên hoàng Jimmu theo niên đại truyền thống đến thời Thiên hoàng Junna vào đầu thế kỷ IX. Thông qua hệ thống bản đồ và phần thuyết minh, tác phẩm cho thấy cách các học giả thời Edo nhìn nhận lịch sử lãnh thổ và tổ chức hành chính của đất nước trong các thời kỳ trước đó. Các khái niệm quốc, quận trong sách vì vậy cần được hiểu là những đơn vị hành chính lịch sử, không hoàn toàn tương ứng với tỉnh, huyện trong hệ thống hành chính hiện đại.

Tài liệu được khắc in trên giấy, sử dụng chữ Hán, có các bản đồ in màu và đóng theo hình thức sách gấp. Sự kết hợp giữa bản đồ, văn bản thuyết minh và kỹ thuật in mộc bản thể hiện khá rõ đặc trưng của hoạt động biên soạn địa chí, bản đồ học và xuất bản Nhật Bản vào cuối thời Edo. Bởi vậy, giá trị của cuốn sách không chỉ nằm ở nội dung lịch sử hành chính mà còn ở những dấu ấn về bản đồ, chế bản, giấy và kỹ thuật in đầu thế kỷ XIX.

Bản triều quốc quận kiến trí đồ thuyết là tư liệu quý trong bộ sưu tập sách Nhật Bản cổ của Thư viện Khoa học xã hội, có giá trị tham khảo đối với các nhà nghiên cứu lịch sử, địa lý hành chính, bản đồ học, cổ thư và kỹ thuật in ấn của Nhật Bản.